Ganglion – czym jest, skąd się bierze i jak się go pozbyć

2 czerwca 2020

W dzisiejszych czasach nasze codzienne aktywności uległy wielu modyfikacjom, przez co też wiele stawów jest narażonych na innego rodzaju obciążenia. Doskonałym przykładem jest nadgarstek, który wykorzystywany jest m.in. w trakcie pracy przy komputerze czy pisaniu ręcznym. Jest on również narażony na obciążenia w trakcie uprawiania takich sportów jak siatkówka czy tenis ziemny. Jego częste przeciążenie prowadzić może do urazów i powstawania różnego rodzaju zwyrodnień. Jednym z najbardziej powszechnych z nich jest ganglion.

Czym jest ganglion?

Ganglion to powstająca w okolicy stawów i ścięgien, twarda galaretowata torbiel wypełniona płynem lub gęstą galaretowatą mazią. Najczęściej powstaje w okolicy nadgarstka, choć może pojawiać się również w innych nadwyrężonych codzienną pracą stawach. Nieleczony ganglion może prowadzić do znacznego ograniczenia ruchomości stawów, a w skrajnych przypadkach nawet do niedowładu mięśni. Warto również pamiętać o tym, że leczenie nie chroni przed nawrotem schorzenia, dlatego ważna jest odpowiednia profilaktyka. Na gangliony zdecydowanie częściej narażone są kobiety, zwłaszcza w wieku 20-40 lat. Cechą charakterystyczną ganglionów jest fakt, iż mogą one zmieniać rozmiar, co może powodować ucisk otaczających staw nerwów i powodować dolegliwości bólowe.

Ganglion – przyczyny powstawania

Przyczyn powstawania ganglionów nie są do końca znane. Z pewnością ma to związek ze zwiększoną produkcją płynu stawowego. Do takiego zjawiska dochodzi między innymi w wyniku:

  • Urazów,
  • Przeciążeń,
  • Stanów zapalnych mięśni i ścięgien w okolicach stawów,
  • Stanów zapalnych w torebkach stawowych.

Po co w stawach jest obecny płyn stawowy? Zapewnia on odpowiednią ruchomość elementów kostnych i chrzęstnych i minimalizuje powstające w trakcie ruchu tarcie. Nadmiar tego płynu prowadzi jednak do rozciągania torebki stawowej i wzrostu ciśnienia, a w efekcie powstania podskórnego guzka. Cechą charakterystyczna ganglionu jest fakt, iż w wielu przypadkach nie ma możliwości na jego samoistne wchłonięcie, ze względu na jednostronny przepływ płynu.

Ganglion – lokalizacja i objawy

Jak już zostało wspomniane, ganglion najczęściej powstaje w okolicach stawu nadgarstkowego, który w dzisiejszych czasach jest jednym z najbardziej narażonych na codzienne przeciążenia. Zwykle powstaje on w części grzbietowej (efekt pracy na klawiaturze). Nie jest to jednak jedyna możliwa lokalizacja tych galaretowatych torbieli. U osób aktywnych fizycznie często powstają one również na stopach, łokciach i w okolicach stawów kolanowych. W tych miejscach szczególnie sprzyjają one powstawaniu dolegliwości bólowych.

W większości przypadków ganglion jest stosunkowo twardy, jednak zachowuje ruchomość względem podłoża. Na szczęście, choć może on powodować ból i wyglądać mało estetycznie, nie ma skłonności do przekształcania się w zmiany o charakterze nowotworowym.

Ganglion – diagnostyka i leczenie

Pojawienie się ganglionu zawsze powinno skłonić nas do pojścia do lekarza chirurga naczyniowego. Nawet jeżeli nie powoduje on dolegliwości bólowych i jest stosunkowo niewielki, należy taki guzek zdiagnozować i zróżnicować z innymi zmianami, które mogą mieć charakter nowotworowy. W tym celu lekarz po przeprowadzeniu wnikliwego wywiadu lekarskiego zleca badania obrazowe, takie jak USG i RTG. Pozwalają one na zweryfikowanie zawartości torbieli. W trudnych diagnostycznie przypadkach może zostać dodatkowo wykonany rezonans magnetyczny.

Jeżeli badania potwierdzą, że powstała zmiana to ganglion, lekarz decyduje o wdrożeniu odpowiedniej terapii. W początkowych fazach ma ona zazwyczaj charakter zachowawczy i polega na odciążeniu stawu i jego unieruchomieniu (np. za pomocą stabilizatora lub szyny). Często wdrażana jest również farmakoterapia o działaniu przeciwzapalnym (leki sterydowe) i fizykoterapia.

Najlepsze rezultaty dają w tym wypadku takie zabiegi jak:

  • Ultradźwięki,
  • Laseroterpia,
  • Masaże,
  • Krioterapia,
  • Pole magnetyczne,
  • Kinesiotyping,
  • Ćwiczenia fizyczne.

Te zabiegi wykonujemy w naszej placówce, pod okiem doświadczonych fizjoterapeutów.

Przy braku poprawy kolejnym krokiem jest punkcja ganglionu, mająca na celu aspirację zawartego w nim płynu. Istnieje jednak ryzyko, że po jej przeprowadzeniu nastąpi nawrót schorzenia i ponowne pojawienie się zmiany. W tym wypadku pacjent jest kierowany do szpitala w celu operacyjnego usunięcia zmiany, albo podczas zabiegu otwartego albo artoskopowego.

Takie rozwiązanie jest jednak traktowane jako ostateczność, głównie ze względu na ryzyko licznych powikłań, takich jak:

  • Blizny,
  • Krwiaki,
  • Nadkażenia bakteryjne,
  • Długo utrzymujący się obrzęk dłoni,
  • Uszkodzenie nerwów i ścięgien otaczających zmianę.

Po takim zabiegu również zalecana jest rehabilitacja, która przyspiesza powrót pacjenta do pełnej sprawności. Ścisła współpraca naszych specjalistów z lekarzami wykonującymi zabiegi chirurgiczne pozwala na osiągnięcie najlepszych i trwałych rezultatów.

Ganglion – jak mu zapobiegać?

Ze względu na fakt, iż schorzenie jakim jest ganglion ma charakter nawrotowy, warto w ramach profilaktyki na co dzień przestrzegać kilku prostych zasad:

  • Regularnie wykonywać ćwiczenia rozciągające stawy narażone na obciążenia,
  • Wykonywać przerwy w pracy przy klawiaturze,
  • Przed aktywnością fizyczną pamiętać o rozgrzewce,
  • Wykonywać ćwiczenia wzmacniające najbardziej nadwyrężane okolice.

Nowoczesne metody,
doskonałe rezultaty

Umów się na konsultację do specjalisty

22 120 20 84

Nowoczesne metody,
doskonałe rezultaty

Chirurg naczyniowy Warszawa

Umów się na konsultację do specjalisty

22 120 20 84